صفحه اصلي > اخبار > اخبار سلامت 
 


>حمایت همه جانبه از مادران برای تداوم شیردهی/" باهوش و قوی با شیرمادر"

حمایت همه جانبه از مادران برای تداوم شیردهی/

 دنیای فردای ما را کودکان امروز خواهند ساخت، بنابراین تأمین سلامت کودکان یک سرمایه گذاری اساسی و مهم برای پایه گذاری جامعه ای سالم برای فردا خواهد بود و تغذیه کودکان با شیرمادر پایه و اساس این سرمایه گذاری می باشد. چنانچه پیامبر عالی قدر اسلام حضرت محمد (ص) فرموده است: " اجر پاسدار و مجاهد در راه خدا برای مادری است که کودکش را خود شیر می دهد."
دکتر اهدایی وند مدیرگروه سلامت جمعیت، خانواده و تغذیه معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی با بیان این مطلب، گفت: از آنجاکه دوران شیرخوارگی حساس ترین مرحله از مراحل رشد و تکامل هر انسانی می باشد، لذا توجه ویژه به تغذیه کودک در این مرحله از اهمیت فراوانی برخوردار است. از اینرو از 16-10مرداد سال جاری (مطابق با اول تا هفتم آگوست) هفته جهانی شیر مادر با شعار "حمایت همه جانبه از مادران برای تداوم شیردهی؛ با هوش و قوی با شیرمادر" برگزار می گردد. 
وی افزود: شعار جهاني سال 2017 مرتبط و پیرو شعار جهانی سال قبل در مورد ارتباط تغذیه با شیر مادر با اهداف توسعه پایدار است و تاکید شعار امسال بر کار جمعی و حمایت همگانی است.
دکتر اهدایی وند ادامه داد: برای کودکان، شیرمادر تأمین کننده نیازهای غذایی و مواد ایمنی بخش لازم است و این دو ویژگی به طور یکجا از طریق روش های دیگر قابل دسترسی نیستند. همچنین ارتباطات عاطفی مادر و کودک به هنگام شیردادن از پستان نیز یک امتیاز استثنایی برای شیرمادر است و تأثیر شگفت انگیزی بر رشد عاطفی، ذهنی و روانی کودک دارد. 
مدیر گروه سلامت جمعیت، خانواده و تغذیه معاونت بهداشتی اذعان کرد: نوزاد در اولین ساعات تولد، بسیار هوشیار بوده و این زمان بهترین زمان برای برقراری ارتباط عاطفی بین والدین و فرزندشان می باشد. نگاه نوزاد و والدین به یکدیگر در ابتدای تولد، برقراری تماس پوستی مادر و نوزاد و همچنین تغذیه زود هنگام با شیر مادر در استحکام روابط عاطفی والدین و بخصوص مادر و نوزاد بسیار اهمیت دارد.
وی با اشاره به این نکته که شروع تغذیه با شیر مادر ظرف یک ساعت اول تولد اولین و حیاتی ترین گام برای کاهش مرگ و میر شیرخواران و کودکان است، افزود: در صورت قرارگیری نوزاد بر روی شکم مادر در بدو تولد، پس از ۳۰ تا ۴۰ دقیقه دهان نوزاد شروع به ترشح بزاق کرده و تلاش می‌کند تا با استفاده از دست ها و پاهای خود به طرف سینه مادر رفته و در نهایت خود را به پستان مادر برساند، نوزاد با مکیدن پستان مادر باعث تولید هورمون «اُکسی توسین» در بدن مادر می‌گردد. این هورمون به نام «هورمون عشق» است، و باعث ایجاد حالت خوشحالی، بالا رفتن آستانه تحمل درد، افزایش عشق مادر به فرزندش و مستحکم شدن روابط مادر و نوزاد می گردد.
وی با اشاره به گزارش‌های جهانی، اعلام کرد: اگر تمام نوزادان، بلافاصله پس از تولد، در تماس پوست با پوست مادران قرار گیرند، به مدت 6 ماه به‌طور انحصاری با شیر مادر تغذیه شوند و تغذیه با شیر مادر تا دو سال یا بیشتر همراه با غذاهای کمکی مناسب ادامه یابد، مرگ‌ومیر کودکان زیر پنج سال در سطح جهان 13 تا 20 درصد کاهش خواهد یافت.
در ادامه دلبرپور احمدی رئیس گروه سلامت نوزادان، کودکان و شیر مادر معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی در مورد شیر مادر این چنین توضیح می دهد: تغذیه با شیر مادر نه تنها در سنین نوزادی و کودکی در حفظ سلامت این گروه سنی نقش مهمی ایفا می کند، بلکه حتی در دوران نوجوانی، جوانی و سالمندی هم تاثیر به سزایی دارد. کودکانی که دوران شیرخوارگی را با تغذیه با شیر مادر گذرانده اند، در دوران نوجوانی، جوانی و سالمندی به مراتب کمتر از افرادی که از شیر مادر تغذیه نشده اند، به بیماری های قلبی و عروقی، کولیت اولسروز، کرون، آسم و آلرژی و... گرفتار می شوند.
احمدی با اشاره به این نکته که ترکیب شیر مادر در طی دوره شیر خوارگی در حال تغییر است، گفت: " ترکیب شیر مادر از هنگام تولد تا پایان دوره شیرخواری به تناسب نیاز کودک، تغییر می کند و باعث می شود همواره کودک از مناسب ترین تغذیه بهره مند باشد. حتی ترکیب شیر مادر در هر مرتبه شیردادن، نیز مقدار اندکی تغییر می کند به طوری که در ابتدا شیر رقیق تر و در انتها غلیظ تر و دارای چربی بیشتر است و لازم است هر دو قسمت شير به شيرخوار خورانده شود."
احمدی با تاکید بر اهمیت نقش آموزش شیردهی صحیح در تغذیه نوزاد ادامه داد: "برای تحقق این امر كلاس‌هاي قبل از زایمان در مراکز خدمات جامع سلامت و همچنین در بيمارستان‌های دوستدار کودک برای مادران باردار تشکیل می گردد تا آنان با یادگیری روش های صحیح شیردهی ‌بتوانند، به شیوه صحیحی نوزاد خود را تغذیه نمایند.
وی افزود: مشاورين شيردهي که در مراکز مشاوره شیردهی تحت پوشش معاونت بهداشتی حضور دارند، برای مادرانی که پس از زایمان در تغذیه با شیر مادر مشکل دارند، آموزش های لازم را ارائه می نمایند. 
رئیس گروه سلامت نوزادان، کودکان و شیر مادر معاونت امور بهداشتی در خصوص محتوای کلاس های آموزشی شیردهی صحیح در دوران دوران بارداری گفت: مباحث آموزشی در کلاس های مذکور شامل آگاهي از مزاياي تغذيه با شيرمادر براي مادر و شيرخوار، معايب تغذيه مصنوعي و استفاده از بطري يا گول‌زنك، آموزش روش شيردهي و وضعيت صحيح شيردهي، تغذيه در ساعت اول زندگي، اهمیت تماس پوستي و هم اتاقي مادر و نوزاد، اهميت تغذيه‌ي انحصاري با شیر مادر، تغذيه بر اساس تقاضاي شيرخوار، نشانه‌هاي كافي بودن شيرمادر و اهمیت ادامه‌ شيردهي تا 2 سالگی می باشند.
احمدی در ادامه در خصوص ترکیبات شیر مادر به عنوان معجزه ای الهی و شفا بخش توضیح داد: شیر مادر آنزیم‌هایی دارد که به هضم کامل چربی کمک می‌نماید. این آنزیم‌ها در شیر مصنوعی شک وجود ندارد. به همین دلیل شیر مصنوعی دیرتر هضم می‌شود. شیر مادر فقط دارای پروتئین‌های انسانی است که بدن نوزاد با آن بیگانگی ندارد و نسبت به آن حساسیت کمتری نشان می‌دهد، حال آن که شیر مصنوعی دارای پروتئین‌هایی است که منشاء گیاهی یا حیوانی دارد و به علت عدم تشابه با پروتئین انسان، در نوزاد حساسیت بیشتری تولید می کند. 
وی افزود: قند اصلی شیرمادر لاکتوز است. لاکتوز، رشد و فعالیت بعضی از باکتری‌های مفید را در روده نوزاد تقویت می‌نماید. همچنین غلظت مواد معدنی در شیر مادر به اندازه نیاز نوزاد می‌باشد و کار کلیه برای دفع آن‌ها آسان‌تر است.
احمدی درخصوص اهمیت پروتئین لاکتوفرین موجود در شیر مادر گفت: آهن موجود در شیر مادر، تأثیر کاملاً متفاوتی دارد و علت این تفاوت مربوط به وجود پروتئین ویژه‌ای، در شیر مادر است. این پروتئین به آهن می‌چسبد و جذب آن را در روده آسان می‌کند. در نتیجه، از بروز کم‌خونی در نوزاد جلوگیری می‌شود. این پروتئین «لاکتوفرین» نام دارد. 
دکتر اهدایی وند مدیر گروه سلامت خانواده معاونت بهداشتی در خصوص فعالیت های انجام شده جهت ترویج تغذیه با شیر مادر در این معاونت اظهار داشت: گروه سلامت خانواده به منظور ترویج تغذیه با شیر مادر اقدام به برگزاری جلسات آموزشی برای مادران باردار در دوران بارداری در کلاس های آموزش آمادگی برای زایمان طبیعی در 12 مرکز خدمات جامع سلامت تحت پوشش شامل مراکز چیذر(شمیرانات)، همایون، تراب و حکمیه (شمال)، شهیدجعفری (شرق)، فردیس (قرچک)، اشرفی اصفهانی (پاکدشت)، مهاجری (پیشوا)، پایگاه شماره 3 (دماوند) و هفتم تیر (فیروزکوه)، پایگاه اکبری(پردیس) و ستاد شبکه بهداشت ورامین کرده است.
مدیر گروه سلامت خانواده معاونت بهداشتی در خصوص آموزش ترویج تغذیه با شیر مادر در مراکز مشاوره شیردهی گفت: در سال 95 معاونت امور بهداشتی اقدام به فعال سازی مرکز مشاوره شیردهی در مراکز خدمات جامع سلامت طالقانی و ازگل تابعه شبکه بهداشت شمیرانات نمود. وی افزود: در سال 96 با تکمیل تجهیزات این مراکز و آموزش کارشناسان مشاوره شیر مادر تعداد 6 مرکز به مراکز مشاوره شیردهی افزوده خواهد شد.
وی همچنین با تاکید بر اهمیت نقش آموزش مادران در حین زایمان، بدو تولد نوزاد و پس از زایمان گفت: با تلاش و هماهنگی های صورت گرفته تعداد 39 بیمارستان دوستدار کودک در سطح دانشگاه فعال شده و مشغول ارائه آموزش در خصوص ترویج تغذیه با شیر مادر در بخش های زنان، کلینیک بارداری، بلوک زایمانی، NICU و بخش اطفال می باشند. این فعالیت ها توسط کارشناسان شیر مادر ستاد مراکز و شبکه های تحت پوشش ارزیابی شده و در صورت کسب امتیاز 100، پس از بازدید کارشناسان وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، لوح دوستدار کودک را دریافت می نمایند. این بیمارستان ها عبارتند از: الغدیر، پاسارگاد، خانواده، قمر بنی هاشم، ولیعصر ناجا، مفید، خاتم الانبیا، ایرانشهر، کیان، رسالت، ایرانمهر، مادران، تهرانپارس، بقیه الله، مهراد، امام حسین، آراد، هدایت، گلستان، مهدیه، سوم شعبان، بازرگانان، مردم، دکتر سپیر، لقمان حکیم، سید الشهدا، بانک ملی، شرکت نفت، بو علی، بعثت، چمران، طالقانی، شهدای تجریش، با هنر، 15 خرداد، مفتح، زعیم، سوم شعبان و امام خمینی (ره)
وی با اشاره به‌ضرورت وجود حمایت همه‌جانبه در تمامی عرصه‌ها و ارگان ها در زمینه تغذیه با شیر مادر، اضافه کرد: جهت آموزش عموم مردم و ترویج هر چه بیشتر تغذیه با شیر مادر، تعداد 165 داوطلب متخصص از ارگان های دولتی و خصوصی شامل شهرداری، خانه های سلامت، کمیته امداد امام خمینی، بسیج، اداره سلامت مناطق، هلال احمر، انجمن کودکان کار، سرای 
محله ها، خانه گل و گیاه، فرمانداری، مدارس، آموزش و پرورش و سایر ارگان ها آموزش های لازم را دریافت کرده و به مادران شیرده شاغل در ادارات، انتقال می دهند.